Słownik fitness — litera L
17 haseł rozpoczynających się literą L.
L-teanina
L-teanina to unikalny aminokwas niebiałkowy występujący głównie w liściach herbaty, który promuje stan głębokiego relaksu bez wywoływania efektu senności.
LDL (lipoproteina niskiej gęstości)
Tzw. zły cholesterol — transportuje cholesterol z wątroby do tętnic, gdzie może tworzyć blaszki miażdżycowe. Optymalna wartość to poniżej 100 mg/dl.
LH (Hormon luteinizujący)
Hormon luteinizujący z przysadki mózgowej. Gwałtowny skok LH (LH surge) wyzwala owulację u kobiet, a u mężczyzn stymuluje komórki Leydiga do produkcji testosteronu. Wykrywany przez domowe testy owulacyjne.
LISS
Low-Intensity Steady-State — trening cardio o niskiej intensywności wykonywany w jednostajnym tempie przez dłuższy czas, zwykle 30–60 minut, w strefie 50–65% tętna maksymalnego.
Latencja snu
Latencja snu to czas potrzebny do zaśnięcia od momentu położenia się do łóżka z intencją snu. U zdrowej osoby wynosi zwykle 10–20 minut.
Leptyna
Hormon sytości produkowany przez tkankę tłuszczową, który informuje mózg o zasobach energii i hamuje apetyt.
Leucyna
Aminokwas egzogenny, najważniejszy wyzwalacz syntezy białek mięśniowych przez szlak mTOR. Próg anaboliczny to 2,5-3 g na posiłek. Bogate źródła: mięso, nabiał, białko serwatkowe (whey).
Lifespan (długość życia)
Całkowity czas trwania życia jednostki mierzony od momentu narodzin do śmierci, determinowany przez interakcję czynników genetycznych, środowiskowych oraz indywidualnych wyborów zdrowotnych.
Limfa
Bezbarwny płyn tkankowy krążący w układzie limfatycznym, kluczowy dla odporności i gospodarki płynami. W ciągu doby organizm wytwarza i transportuje od 1 do 2 litrów tego płynu.
Lipazy trzustkowe
Enzymy trawienne produkowane przez trzustkę, odpowiedzialne za rozkład tłuszczów pokarmowych do kwasów tłuszczowych i glicerolu w jelicie cienkim.
Lipoliza
Proces rozkładu trójglicerydów w tkance tłuszczowej do wolnych kwasów tłuszczowych i glicerolu, umożliwiający wykorzystanie tłuszczu jako źródła energii.
Longevity
Długowieczność rozumiana jako zdolność organizmu do przetrwania powyżej średniej wieku dla danej populacji, wynikająca z interakcji genetyki i czynników środowiskowych.
Lordoza
Fizjologiczne wygięcie kręgosłupa ku przodowi, występujące w odcinku szyjnym i lędźwiowym. Prawidłowa lordoza zapewnia amortyzację i równowagę ciała.
Lp(a)
Genetycznie uwarunkowana lipoproteina będąca niezależnym czynnikiem ryzyka chorób serca. Norma to poniżej 30 mg/dl. Badanie zalecane raz w życiu.
Luka biologicznego wieku (BAG)
Wskaźnik określający różnicę między wiekiem kalendarzowym a wiekiem biologicznym wyliczonym na podstawie zaawansowanych algorytmów analizujących biomarkery starzenia.
lipidogram
Laboratoryjne badanie krwi oceniające stężenie cholesterolu całkowitego, frakcji LDL i HDL oraz triglicerydów. Wyniki pozwalają na oszacowanie ryzyka sercowo-naczyniowego i ocenę gospodarki tłuszczowej organizmu.
Ładowanie glikogenem
Strategia żywieniowa polegająca na maksymalizacji zapasów glikogenu mięśniowego przed wysiłkiem wytrzymałościowym poprzez zwiększone spożycie węglowodanów w dniach poprzedzających zawody.